Jaarverslag 2016 van de Jeugdwerkgroep

Dit verslag bevat twee delen: Na een introductie leest u in het eerste verslag over de activiteiten in Ridderkerk en in het tweede deel leest u over de activiteiten in Barendrecht en Rhoon.

De Jeugdwerkgroep heeft een enerverend jaar achter de rug. Het is het eerste jaar waarin de jeugdwerkgroep het gehele jaar zelfstandig geweest is, los van de educatiewerkgroep. De jeugdwerkgroep heeft daarbij dit jaar twee werkgroep vergaderingen gehouden.

Ridderkerk: Op 16 maart deden we mee met de boomfeestdag, waarbij leerlingen van o.b.s. de Noord een flink aantal bomen plantten in de wijk “Het Zand” en daarna kregen deze leerlingen op school een les over bomen.

De stertochten werden in de eerste helft van het jaar weer goed bezocht. In totaal hebben we elf groepen ontvangen in het Oosterpark van twee scholen uit Barendrecht en de overige uit Ridderkerk. Voorafgaande aan de tochten kregen de kinderen een les over vogels aan de zang herkennen, zodat zij al een beetje voorbereid het geleerde in het park konden toepassen. Op 21 april werd de 1000e leerling genoteerd en daar werd een feestelijk tintje aan gegeven.

Er waren ook nieuwe activiteiten. Op verzoek werden er twee lessen in twee scholen over vlinders gegeven. Zij hadden een vlinderpakket bij de vlinderstichting besteld en verzochten de Natuurvereniging om extra informatie over het leven van de vlinders. Mooie gelegenheid om op onze stertochten te wijzen. In en na de grote vakantie werden nog enkele groepen ontvangen: voor “Hadassa”, een kinderdagverblijf, organiseerden wij een natuurochtend op 9 augustus in het Rijerpark. Op dezelfde locatie en in de vlindertuin ontvingen Hans en Bruin twee groepen van de “Bosweide” om het thema “Wat vliegt er” handen en voeten te geven. Voor een kleutergroep van de ds. Kerstenschool organiseerden wij waterbeestjes vangen op de steiger in het Reyerpark. Het gloednieuwe Konijnenpad, vooral bedoeld als aanvulling voor de groepen 1 en 2 van ons aanbod via de stertochten, werd door een aantal kinderen van SBO “De Burcht” in het Lohmanpark gedaan.

Voor obs”de Botter” zijn afvallessen gedaan voor drie groepen.

De gemeente Ridderkerk is bezig een meerjarenplan op te stellen voor Natuur, Milieu en Duurzaamheids Educatie, kortweg NMDE genoemd. Illa Wolters is hiervoor de coördinator. Zij noemt zich NME Makelaar.

Zij heeft ingesproken op het directie-overleg van de basisscholen en heeft gevraagd of er op elke school een vertegenwoordiger komt die het aanspreekpunt wordt voor die school. Er is een site geopend: NMDE Netwerk Ridderkerk. Op die site kunnen scholen intekenen voor o.a. de stertochten. Ook kunnen scholen zelf een aanvraag doen naar de NVIJ. Deze manier van benadering is nog niet goed ingedaald op de scholen. Na de vakantie heeft geen enkele school ingetekend voor de stertocht in het Lohmanpark. (vorig jaar goed voor een elftal tochten!). Dit moet nog wennen.

In de zomer hebben we rondgelopen in de Donckse Velden om te bekijken of we ook daar een stertocht kunnen organiseren en wel speciaal voor de scholen in Slikkerveer en Bolnes, zodat ook zij op loop- of fietsafstand een dagdeel in de natuur kunnen doorbrengen. In de herfst werd deze in elkaar gezet, zodat deze waarschijnlijk in het komende voorjaar gelopen kan worden.

Op drie woensdagmiddagen hebben kinderen kunnen inschrijven voor natuuractiviteiten: nestkastjes timmeren in maart, waterbeestjes vangen in juni en uilenballen pluizen in november. Daar was veel animo voor. Elke middag werd bezocht door zo ‘n 20 kinderen, verdeeld over twee groepen.

Van 18 tot 31 mei werden de Milieuweken gehouden. Alle groepen 6 van de basisscholen werden een dagdeel ontvangen. Op een paar na deden alle scholen mee. Het onderwerp was dit jaar: “Water, als vriend en als vijand”;. Hierbij werden ruim 400 kinderen ontvangen.

In september en oktober hielpen een paar van ons mee met het maken van Natuurvlogs in het Reijerpark. Opgezet door de bibliotheek (Kim Kokkelink), door de kinderen zelf opgenomen werden er  leuke filmpjes gemaakt over de natuur in het park. Een zestal woensdagmiddagen hebben we daarbij geholpen.

Op 1 juli vond de overdracht plaats van de ARK activiteiten naar de NVIJ en in september werd dit op een feestelijke manier op het eiland van Brienenoord nog eens dunnetjes overgedaan met tegelijk een excursie daar. Dit hoort bij de Barendrechtse activiteiten en die staan een eindje verder.

Ook is er contact gelegd met IVN. We wilden ons graag als jeugdwerkgroep aansluiten bij het IVN en wel als onderafdeling, die dan gebruik kan maken van wat IVN te bieden heeft. Eerst zijn er contacten daarover geweest met de afdelingen in Rotterdam en Dordrecht via de IVN vertegenwoordiger van Zuid-Holland: Meike Heukels. Aan het eind van het jaar kregen we te horen dat IVN ons toelaat. We gaan twee jaar proefdraaien en dan besluiten we of we definitief toetreden tot IVN. Een tiental leden wordt lid van IVN.

Misschien dat wij in de toekomst nog speciale themalessen voor de scholen in de parken gaan ontwikkelen.

In Barendrecht en Rhoon zijn we actief met jeugdactiviteiten in de Klimaatbuffer IJsselmonde en in het Oude Maas gebied.

De Klimaatbuffer IJsselmonde bestaat uit de projecten Koedoodzône in Rhoon-Portland en de Zuidpolder in Barendrecht. Het project Koedoodzône is in juni 2013 al formeel afgerond. Aan de herinrichting van de Zuidpolder ten oosten van de Barendrechtseweg is in de eerste maanden van 2016 hard gewerkt.

Onze Natuurvereniging heeft de natuureducatie in beide voorbeeldterreinen van ARK overgenomen. Onze gastlessen en natuurexpedities worden gegeven in de periode van medio maart tot aan de zomervakantie en van de zomervakantie tot begin november.

Het gebied van de Zuidpolder was wegens de herinrichting een tijd ontoegankelijk en daardoor konden we er pas vanaf half mei terecht voor onze natuurexpedities. Ondanks dit gegeven hebben 850 leerlingen dit jaar aan ons lesactiviteiten deelgenomen. Eerst werd er een gastles in de klas gegeven en daarna trokken de leerlingen er op uit om in de Koedoodzône of Zuidpolder aan een natuurexpeditie mee te doen. Sinds dit jaar maken wij gebruik van nieuwe grotere leskarren die veel handiger in het gebruik zijn.

Een belangrijk doel van onze lessen is naast kennis over klimaatverandering de kinderen weg van hun beeldschermen en meer naar buiten te krijgen, terug de natuur in die zo rijk in de onmiddellijke omgeving van hun school en huis aanwezig is.

Natuur, nodigt uit om te bewegen, biedt inspiratie, prikkelt zintuigen, maakt nieuwsgierig, leidt tot verwondering en schoonheidsbeleving. Het stimuleert de creativiteit en samenwerking en is belangrijk voor sociale, emotionele en motorische ontwikkeling van kinderen.

In het najaar van 2016 is een cursus voor natuurbegeleiders georganiseerd om het aantal vrijwilligers uit te breiden. Deze cursus werd door ARK gegeven. Wij zijn van plan om een volgende cursus in eigen hand te nemen, waarbij deze een meer didactische en praktische insteek krijgt, waardoor de cursisten beter voorbereid worden op het eigenlijke werk. Op dit moment hebben wij 20 vrijwilligers die voor het Klimaatbufferproject ingezet kunnen worden.

Eind december zijn in het wijkcentrum Portland vrijwel al onze vrijwilligers bijeen geweest om ervaringen uit te wisselen en verbeterpunten voor de gastlessen en natuurexpedities in te brengen.

 

Vanuit de leiding is aangegeven is dat we vanaf de zomervakantie 2016 geheel op eigen benen staan. De professionele inzet van Paul Grootenboer is nu geheel vervallen. In de praktijk komt het er op neer dat bij de aansturing van het project een heel onevenwichtige werkverdeling is ontstaan, waardoor overbelasting is ontstaan. Liesbeth Porheine en John Schepers hebben zich hierover beraden en zijn tot een model gekomen waarbij 6 taken zijn te onderscheiden. Dit betekent dat er een noodzakelijk versterking van het aansturend team zal moeten plaatsvinden.

In januari werd ter gelegenheid van de uitbreiding van de kudde Schotse Hooglanders op de Koedood door onze vrijwilligers samen met  ARK en o.b.s. Portland in de Koedoodzône een ‘schots en scheef feestje’ gehouden. In 2016 kwamen er ook in de Zuidpolder wilde runderen, een familie Galloways.

In 2016 werden voor de wat oudere jeugd 3 avontuurlijke struintochten in de Carnisse Grienden en Klein Profijt gehouden en 1 kanotocht op de Koedood. Deze leeftijdsgroep is doorgaans maar moeilijk voor de natuur te activeren. Onze aanpak waarbij onze avontuur-vrijwilligers geen ouders meenemen en de kids zichzelf laten zijn, blijkt zeer aan te slaan. We zien steeds dezelfde gezichten terug, vergezeld van steeds weer nieuwe vriendjes die zo’n happening toch ook wel eens mee willen maken.

Het kanoën op de Blauwe Verbinding is nog steeds een moeizaam karwei omdat de kano’s op talrijke, niet daarvoor ingerichte punten, overgedragen moeten worden. De aansluiting onder de A15 door naar het Zuiderpark wordt steeds maar verder uitgesteld.

Voor en na de zomervakantie hebben er 4 rondleidingen in de Zuidpolder plaatsgevonden waaraan in totaal meer dan 100 deelnemers hebben meegedaan. Naast de natuur werd ook aandacht besteed aan de historie van deze polder, waarbij diverse deelnemers tijdens de wandeling heel spontaan hun eigen verhalen inbrachten.